Kluczowe informacje:
Podatki lokalne, choć często traktowane są jako podatki mniej istotne niż chociażby VAT lub CIT, zlekceważone mogą wygenerować istotne ryzyka finansowe dla przedsiębiorców. Błędne rozliczenie podatku od nieruchomości, rolnego lub leśnego może bowiem wiązać się z koniecznością zapłaty zaległości podatkowych wraz z odsetkami.
Z doświadczenia ekspertów RSM wynika, że organy samorządowe stosunkowo szybko identyfikują przypadki, w których przedsiębiorca nie odprowadza podatku lokalnego w należnej wysokości lub nieprawidłowo kwalifikuje grunty czy nieruchomości dla celów podatkowych.
Dla wielu gmin wpływy z tego typu podatków stanowią istotne źródło dochodów budżetowych, dlatego obszar ten znajduje się pod szczególnym nadzorem urzędników, którzy często rygorystycznie interpretują polskie przepisy i potrafią zaskakiwać podatników swoimi decyzjami.
Z tego względu doradcy podatkowi zalecają, aby nie ignorować kwestii związanych z podatkami lokalnymi i odpowiednio się nimi zaopiekować, mając na uwadze, że każde rozliczenie wymaga indywidualnego podejścia. Dokładna analiza, biorąca pod uwagę najnowsze wyroki i indywidualne interpretacje, pozwoli nie tylko ograniczyć ryzyko podatkowe, lecz także wejść w nowy rok podatkowy z pewnością, że podmiot realizuje obowiązki w tym zakresie sumiennie i prawidłowo.
Sprawdź, jak możemy pomóc twojej firmie
Jak ustalić wysokość podatku od nieruchomości?
Podatek od nieruchomości dotyczy właścicieli, posiadaczy samoistnych i użytkowników wieczystych nieruchomości lub obiektów budowlanych, a także – w niektórych przypadkach – posiadaczy nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego.
Warto pamiętać, że – zgodnie z polskimi przepisami – stawka podatku od nieruchomości nakładanego na podatnika różni się w zależności od tego, czy nieruchomość jest wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej, czy też nie. Aby zweryfikować prawidłowość działań podejmowanych w ramach rozliczenia podatku od nieruchomości, w pierwszej kolejności przedsiębiorca powinien ustalić:
- jakie nieruchomości lub budowle należą do firmy lub są przez nią wykorzystywane,
- czy sposób użytkowania nieruchomości jest prawidłowo określony (tj. czy rzeczywiście służy ona przedsiębiorstwu do działalności gospodarczej),
- czy na pewno wszystkie budynki i budowle zostały wskazane w przygotowywanej przez podmiot deklaracji podatkowej.
Szczegółowe omówienie zagadnień związanych z kwalifikacją budynków i budowli oraz rozliczaniem podatku od nieruchomości znajdą Państwo na naszej dedykowanej stronie poświęconej usłudze doradztwa podatkowego w zakresie podatku od nieruchomości.
Uwaga! Doświadczenia ekspertów RSM Poland pokazują, że wiele firm często ma problem z ustaleniem, czy dany składnik ich majątku powinien podlegać opodatkowaniu. Chodzi tu przede wszystkim o prawidłową identyfikację obiektów (takich jak np. transformatory, zbiorniki, kontenery) jako budowli, ale także o kwalifikację gruntów (tj. o ustalanie, czy nie powinny one podlegać opodatkowaniu podatkiem rolnym lub leśnym). Ustalenie tych szczegółów w sposób znaczący wpływa tymczasem na wysokość zobowiązania podatkowego.
Terminy związane z rozliczaniem podatku od nieruchomości
Rozliczając się na 2027 r. firmy będą musiały złożyć deklarację na podatek od nieruchomości (DN-1) do 1 lutego 2027 r.
Podatek ten jest płatny w 12 ratach miesięcznych. Co do zasady pierwsza rata przypada na 31 stycznia danego roku, a kolejne na 15 dzień każdego miesiąca.
Podatek rolny nie tylko dla rolników. Kiedy powinien zapłacić go przedsiębiorca?
Podatek rolny dotyczy gruntów sklasyfikowanych w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. W związku z tym w celu ustalenia wysokości tego zobowiązania podatkowego istotna jest przede wszystkim prawidłowa klasyfikacja danego gruntu i określenie faktycznego sposobu jego wykorzystywania.
Szczegółowe omówienie zasad rozliczania podatku rolnego znajdą Państwo na naszej stronie omawiającej wsparcie świadczone przez doradców RSM Poland w tym zakresie.
Uwaga! Jeżeli grunt rolny zostanie zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej (innej niż rolnicza), to może on podlegać opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości zamiast podatkiem rolnym (uwagę na to powinny zwrócić np. firmy posiadające instalacje fotowoltaiczne). Dodatkowo nierzadko przedsiębiorcy posiadają grunty, które mogą podlegać pod wyłączenia z opodatkowania – np. grunty znajdujące się pod wodami powierzchniowymi.
Przed rozliczeniem za 2027 r. polscy przedsiębiorcy powinni sprawdzić, czy dane dotyczące użytkowanych przez nich gruntów są zgodne z ewidencją gruntów i budynków oraz z ich rzeczywistym wykorzystaniem.
Właściwą deklaracją w przypadku rozliczania podatku rolnego jest deklaracja DR-1, którą należy złożyć (w przypadku osób prawnych) do 15 stycznia 2027 r. Płatność podatku następuje w czterech ratach:
- do 15 marca 2027 r.,
- do 17 maja 2027 r.,
- do 15 września 2027 r.,
- do 15 listopada 2027 r.
Ważne: Jeżeli wartość podatku rolnego nie przekroczy 100 PLN, to całość należy zapłacić jednorazowo, w terminie pierwszej raty (tj. do 15 marca).
Podatek leśny. Które grunty firmowe wymagają szczególnej uwagi?
Podatek leśny obejmuje grunty sklasyfikowane jako lasy, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność leśna oraz gruntów kwalifikujących się do pewnych zwolnień (takich jak np. użytki ekologiczne).
Szczegółowe omówienie sytuacji wymagających rozliczenia podatku leśnego znajdą Państwo na naszej stronie poświęconej usłudze wsparcia podatkowego w tym zakresie.
W przypadku przedsiębiorstw, które dysponują gruntami mogącymi podlegać pod opodatkowanie podatkiem leśnym, ważne jest ustalenie tego, czy grunty te rzeczywiście mają charakter leśny i czy nie są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej. W takim przypadku może bowiem dojść do objęcia ich podatkiem od nieruchomości.
Zobowiązani do zapłaty tego zobowiązania podatnicy muszą złożyć deklaracje DL-1 do 15 stycznia 2027 r. Płatność podatku następuje co do zasady w czterech ratach:
- do 15 marca 2027 r.,
- do 17 maja 2027 r.,
- do 15 września 2027 r.,
- do 15 listopada 2027 r.
Ważne: Jeżeli wartość podatku nie przekroczy 100 PLN, to całość należy zapłacić jednorazowo, w terminie pierwszej raty (tj. do 15 marca 2027 r.).
Spokojny początek 2027 roku – zadbaj o prawidłowe rozliczenie podatków lokalnych
Dobre przygotowanie organizacji do rozliczenia podatków lokalnych pozwala uniknąć niepotrzebnych kosztów, ograniczyć ryzyko błędów i pewniej rozpocząć nowy rok działalności. Warto więc odpowiednio wcześnie przenalizować sytuacje podatkową firmy, zweryfikować posiadany majątek i upewnić się, że deklaracje będą zgodne z obowiązującymi przepisami.
W ramach doradztwa podatkowego eksperci RSM Poland kompleksowo wspierają firmy w tym procesie, oferując działania obejmujące analizę obowiązku podatkowego, pomoc w klasyfikacji nieruchomości oraz gruntów, a także przygotowanie odpowiednich deklaracji. Dzięki temu przedsiębiorcy mogą skupić się na prowadzeniu swojej działalności mając podatki lokalne pod kontrolą.
Najczęściej zadawane pytania: o czym pamiętać rozliczając grunty i nieruchomości?
Podatek od nieruchomości płacą właściciele, posiadacze samoistni i użytkownicy wieczyści gruntów, budynków lub budowli. W niektórych przypadkach obowiązek obejmuje także posiadaczy nieruchomości należących do Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego.
Podatek rolny dotyczy gruntów sklasyfikowanych w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne. Jeśli jednak grunt rolny jest zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż rolnicza, to zwykle podlega on podatkowi od nieruchomości (może to dotyczyć to na przykład gruntów pod farmami fotowoltaicznymi).
O tym, pod jaki podatek podlega grunt decyduje więc nie tylko zapis w ewidencji, lecz także faktyczny sposób wykorzystania gruntu.
Podatek leśny obejmuje grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako lasy.
Wyjątkiem w tym przypadku są jednak lasy zajęte na działalność gospodarczą inną niż leśna, które co do zasady podlegają podatkowi od nieruchomości. Część gruntów leśnych (takich jak na przykład użytki ekologiczne) może również korzystać ze zwolnień.
Prawidłowa klasyfikacja gruntów, nieruchomości i budowli wymaga porównania trzech źródeł informacji:
- ewidencji gruntów i budynków,
- dokumentacji firmy, w tym przede wszystkim ewidencji środków trwałych i dokumentów potwierdzających nabycie składników majątku,
- rzeczywistego sposobu użytkowania majątku.
W praktyce najwięcej sporów z gminami o rozliczanie podatków lokalnych dotyczy obiektów, które mogą zostać uznane za budowle (takich jak transformatory, zbiorniki czy kontenery). Mimo nowelizacji przepisów samorządy wciąż różnie interpretują definicję budowli, dlatego każdy przypadek warto ocenić indywidualnie, z uwzględnieniem najnowszych wyroków i interpretacji.
Osoby prawne i inne podmioty składające deklaracje powinny pamiętać o następujących terminach:
- DN-1 (podatek od nieruchomości): do 1 lutego 2027 r.
- DR-1 (podatek rolny): do 15 stycznia 2027 r.
- DL-1 (podatek leśny): do 15 stycznia 2027 r.
Podatek od nieruchomości firmy płacą w 12 ratach miesięcznych. Podatek rolny i leśny płaci się co do zasady w czterech ratach: do 15 marca, 17 maja, 15 września oraz 15 listopada 2027 r.
Jeżeli kwota podatku rolnego lub leśnego nie przekracza 100 PLN, to opłaty nie dzieli się na raty. Całość należy zapłacić jednorazowo w terminie pierwszej raty, czyli do 15 marca. To niewielka kwota, ale jej przeoczenie również może skutkować naliczeniem odsetek.
Błędna klasyfikacja gruntu albo pominięcie budynku lub budowli w deklaracji może prowadzić do zaniżenia kwoty podatku. Gmina może wówczas określić zaległość podatkową, którą trzeba zapłacić wraz z odsetkami od zaległości podatkowej, nawet za kilka lat wstecz.
Samorządy traktują podatki lokalne jako ważne źródło dochodów, dlatego stosunkowo szybko wychwytują nieprawidłowości. W przypadku popełnienia błędu warto więc jak najszybciej złożyć korektę deklaracji, aby ograniczyć ryzyko finansowe.