Polityka rachunkowości w przedsiębiorstwie

W artykule odpowiadamy na pytania:

• Jakie są cele polityki rachunkowości?
• Kiedy warto zaktualizować firmową politykę rachunkowości?

O polityce rachunkowości napisano już wiele: że musi być, że musi zawierać konkretne elementy… Można o tym więcej poczytać nie tylko w artykułach prasowych, ale przede wszystkim szukając informacji u źródła: czy to w Ustawie o rachunkowości (art. 10) czy też w Międzynarodowym Standardzie Rachunkowości 1 (MSR 1) oraz MSR 8.  Materiałów omawiających podstawy jest bez wątpienia sporo, zamiast więc skupiać się na przepisach i definicjach rozpatrzmy pokrótce cele polityki rachunkowości. 

Dlaczego warto mieć politykę rachunkowości? 

Mało kto dostrzega, że sprawozdawczość finansowa łączy w sobie wiele obszarów działalności firmy, a dobrze wykorzystana pozwala dokładnie zaprezentować i scalić efekty pracy organizacji obejmujące zarówno „konkretne” liczby, jak i bardziej zniuansowane opisy. Rzetelnie przebadane przez renomowaną firmę audytorską sprawozdanie finansowe coraz częściej jest dostrzegane oraz wykorzystywane przez interesariuszy, co oznacza, że dla samej jednostki może ono być – poza świetną reklamą procesu sprzedaży, zoptymalizowanego łańcucha dostaw czy doświadczonej kadry przedsiębiorstwa – efektownym, wpadającym w pamięć znakiem towarowym i prawdziwą wizytówką świadczącą o wysokim poziomie profesjonalizmu podmiotu. 

Utrzymująca klarowność procedur i procesów polityka rachunkowości przekładająca się na jasne i dobrze oddające rzeczywistość sprawozdania finansowe może zatem świadczyć o odpowiednim poziomie wiedzy finansowej kadry managerskiej i udowadniać, że osoby decyzyjne w danym podmiocie rozumieją potrzeby służb finansowo-księgowych w zakresie raportowania oraz spoglądają na organizację holistycznie, jak na żywy, dynamicznie rozwijający się organizm. Wysokiej jakości sprawozdawczość finansowa, potwierdzona badaniem sprawozdania zakończonym audytorską opinią bez zastrzeżeń, dodatkowo stawia w tym przypadku kropkę nad i, potwierdzając prawidłowy przepływ informacji w podmiocie, zrozumienie przez kierownictwo celu sprawozdawczości oraz prawidłowe odzwierciedlenie prowadzonego biznesu w sprawozdaniu finansowym.

Cele polityki rachunkowości powinny służyć temu, by rachunkowość była prowadzona w sposób pozwalający na realizację odpowiednich decyzji, pomagający jednostce zapewnić sobie warunki sprzyjające rozwojowi i długotrwałej działalności.

Należycie opracowana polityka rachunkowości pomaga ująć w sprawozdawczości finansowej między innymi:  

• sprzedaż,
• sposoby realizacji obowiązków przedsiębiorstwa,
• korzyści i ryzyka przenoszone na kontrahenta,
• zakupy,
• udzielone rabaty,
• skutki kontraktów na prawo do użytkowania aktywa,
• ustalenia, czy dane zagadnienie jest dla spółki istotne czy nie. 

Polityka rachunkowości jest więc właściwie zbiorem aktualnych zasad i wytycznych, jakie każdemu przedsiębiorstwu winny towarzyszyć już od pierwszego zdarzenia gospodarczego. Dokument ten ma za zadanie być drogowskazem prowadzącym do wysokiej jakości sprawozdawczości finansowej, czyli skwantyfikowanej wizytówki przedsiębiorstwa.

Warto zatem pamiętać, żeby równocześnie z aktualizacją zasad panujących w spółce (oraz wraz z rozwojem firmy) zawsze aktualizować również politykę rachunkowości i nieustannie trzymać rękę na pulsie a także – w razie potrzeby – konsultować się z biegłym rewidentem, by na bieżąco uwzględniać w tym kluczowym dokumencie nowe procesy i procedury.